Skip to content
FOM Bilimlar bazasi
  • Pages
    • FOM Bilimlar bazasi
    • Dorixona egalariga
      • Sizning dorixonangiz ko'rsatkichlari
        • 1. Dorixona / dorixonalar tarmog'ining sof foydasi
        • 2. Tovar aylanmasi
        • 3. Cheklar / xaridorlar soni
        • 4. O'rtacha chek
        • 5. Sof foyda (SF)
        • 6. Dorixona / dorixonalar tarmog'ining umumiy xarajatlari
        • 7. Boshqa ko'rsatkichlar (havolalar)
      • Dorixona ish jarayonlari / usullari
        • 1. Assortimentni shakllantirish va tovarga buyurtma berish
          • F-Summary хaridlar* uchun
          • F-Apteka assortiment* uchun
          • F-Kassa defektura* uchun
        • 2. Narxlar va marjinallikni boshqarish
          • F-Apteka narxlar* va marja* uchun
          • DATFO qo'shimcha marja* uchun
        • 3. Sotuv va farmatsevt tavsiyalarini boshqarish
          • F-Apteka qoldiqlar* uchun
          • F-Kassa savdo*, pul*, qo'shimcha* sotuvlar, cheklar* uchun
          • ArzonApteka reklama* uchun
          • F-Discount chegirmalar* uchun
        • 4. Xodimlarga mehnat haqi to'lash
          • F-Apteka xodimlar akkauntlari* uchun
          • F-Employee motivatsiyani* sozlash uchun
        • Sizning dorixonangizning ekspress-diagnostikasi
          • Dasturlar bo'yicha bilimlar chek-listi
      • Keyslar: dorixona natijasini oshirish
        • Keys 1: Assortiment daromadliligini oshirish
        • Keys 2: Likvid bo'lmagan tovarlarni kamaytirish
        • Keys 3: Ulgurji sotuvchilardan foydali xarid qilish
        • Keys 4: Xodimlar o'g'irligi
        • Keys 5: Soliq idorasidan jarimalar
        • Keys 6: Xaridorlar sonini ko'paytirish
        • Keys 7: O'tmay qolgan qoldiqlarni chiqarish
        • Keys 8: Sof foydani hisoblash
        • Keys 9: Tovarlar inventarizatsiyasi
        • Keys 10: Yo'qotilgan foyda tahlili
        • Keys 11: Dorixonalar tarmog'i assortimentini boshqarish
        • Foyda/korsatkichlar kalkulyatori
    • Dorixona xodimlariga
      • Farmatsevt / Provizor
      • Dorixona mudiri / Dorixona direktori
      • Ta'minotchi / Xaridlar bo'yicha mutaxassis / Kategoriya menejeri
      • Kurator / Mintaqaviy menejer (tarmoqlarda)
      • Marketolog
      • IT-mutaxassis / IT-bo'limi rahbari
      • Dorixona egasi / Bosh direktor
    • FOM dasturlari xaqida
      • fapteka
        F-Apteka
        • Приход
          • Реестр
          • Новый Приход
          • Dorixonada mavjud dorilarni kirim qilish (ostatka)
          • Загрузить с филиала
          • Загрузить с 1с
          • Привязка Сертификатов
          • Загрузить с Excel
        • Расход
          • Реестр
          • Списание товаров
          • Возврат поставщику
          • Перемещение в аптеку
        • Розничная торговля
          • Реестр
          • Реестр броней
          • Новый чек
          • Реестр по Дням
        • Деньги
          • Реестр
          • Новая операция
          • Остатки Денег
          • Оборот
        • Смена
          • Реестр
          • Закрыт
          • Открыть
          • Отчет
        • Цены
          • Настройка ценообразования
          • Референтные цены
          • Переоценка
          • Ценники
        • Справочная
        • Отчет
        • Почта
        • Настройка
        • О программе
      • fsummarygold
        F-Summary
      • fkassa1
        F-Kassa
        • fkassa1
          Fkassa sotuv qo`llanmasi
        • 2. Qoshimvha savdolarni oshirish: "Qo'shimcha savdo", "Kasalliklar", "Analoglar", "Aksiyalar".
        • 3. To'lovni qabul qilish: Click, Payme, Uzum, naqd pul, sug'urta realizatsiyasi
        • 8. Virtual kassa: Z, X hisobotlari
        • 10. D-MED elektron retseptlari bilan ishlash.
      • finventory
        F-inventory
      • fanalitika
        F-ANALYTICS
      • femployees
        F-EMPLOYEES
      • discounts
        F-Discounts
      • Контроль Референтных цены
      • aa
        ArzonApteka
        • 1. Savdo kanali: mijozlar tomonidan eng yaxshi narxlardagi dori-darmonlarni qidirish va ularni dorixonaga yo'naltirish.
        • 2. Onlayn-vitrinani boshqarish: dorixona tovarlarining ko'rinishini boshqarish va qoldiqlarni sinxronlashtirish.
      • DATFO loyihasi
        • 1. Dorixona uchun keshbek / qayta pul
      • Dorixona uskunalari uchun texnik talablar
      • Nosozliklarni bartaraf etish
      • Integratsiyalar
        • Simurg
        • Agro
        • 1C
        • DMED
      • Texnik hujjatlar
        • Dasturchilar uchun API
    • O'rnatish tartibi
    • Sozlash tartibi
    • O'rganish / Moslashuv tartibi
      • Instruktaj tartibi: Xodimlar malakasini oshirish bo'yicha instruktor uchun chek-list
    • Ma'lumotnoma, lug'at
      • Soliq, hisobot
        • Hisob-faktura
        • Yuk xati
        • QQS (NDS)
        • MXIK / Markirovka / GNI kodi
        • Didox elektron hisob-fakturasi
        • Umumiy MXIKLAR
      • Assortiment xaridi
        • Assortiment matritsasi
        • Tovarga buyurtma shakllantirish
        • Kategoriya menejmenti
        • Ratsional xarid
        • Bek-marja
        • "Lejebok" tovarlar
      • Sotuvlar
        • Sotuvlarni boshqarish
        • Xizmat ko'rsatish standarti
        • Qo'shimcha savdolar
        • Kassa bo'yicha Z hisoboti va X hisoboti nima?
        • Lejebok
        • Defektura va otkaz tovarlar
      • Tahlil / Analiz
        • Ko'rsatkichlar
        • Tovar aylanmasi
        • Ma'lumotlar / Raqamlar
    • Yordam
      • Dorixonalarni rivojlantirish bo'yicha konsultatsiyalar
      • Xodimlarni korporativ o'qitish (havola)
      • Videodarslar, mustaqil o'rganish
      • Farmatsevtlar hamjamiyati / assotsiatsiyasi
    • Qo‘shimcha malaka
      • Kompyuter savodxonligi
      • O'zbekistonda yangi dorixona filialini ochish uchun chek-list
      • GPP standarti
      • Soliq, buxgalteriya
        • Tasnif.Soliq — soliqlar, QQS
        • ASL Belgisi — markirovka
        • Didox — elektron hisob-faktura
      • Farmqo'mita
        • DMED - elektron retsept
      • Dorixona xaridi samaradorligi tahlili (Datfo)
      • Xodimlarni korporativ(jamoan) o'qitish (tez orada)
    • FOM Hujjatlari
    • Yangiliklar
      • 3 sentabr 1.4.0.40 versiya

Keys 4: Xodimlar o'g'irligi


megaphone
Muammo: Qo'lda o'tkazilgan inventarizatsiya natijasida qimmatbaho preparatlar bo'yicha katta kamomad aniqlandi, ammo kim aybdorligini va o'g'irlik qaysi paytda sodir bo'lganini isbotlashning imkoni bo'lmadi.
Tahlil: Tizimli nazoratni joriy etishga qaror qilindi. Asosiy muammo — har bir tovar birligi bo'yicha aniq hisob-kitob va xodimlarning harakatlari ustidan nazoratning yo'qligi edi. Aniq hisob-kitobsiz, ****da tasvirlanganidek, to'g'ri inventarizatsiya o'tkazish mumkin emas.
Yechim:
F-Inventory yordamida to'liq inventarizatsiya o'tkazilib, har bir pozitsiya bo'yicha aniq qoldiqlar qayd etildi.
F-Apteka dasturida har bir xodim uchun kirish huquqlari sozlandi: endi har qanday hisobdan chiqarish yoki hujjatni o'zgartirish aniq bir foydalanuvchi nomi bilan qayd etiladigan bo'ldi.
Tanlab tekshirish amaliyoti joriy etildi: haftada bir marta mudira 10-15 ta eng qimmat pozitsiyani qayta sanab, dasturdagi ma'lumotlar bilan solishtirdi.
Natija: Bir oy o'tgach, tushunarsiz yo'qotishlar miqdori 90% ga kamaydi. Tizim o'g'irlikni deyarli imkonsiz va osongina kuzatiladigan qildi.

Qo'shimcha keyslar: O'g'irlikning keng tarqalgan sxemalari va kurash usullari

Qo'shimcha keys 1: "Bir so'mlik" qayta baholash

Sxema: Qayta baholash huquqiga ega bo'lgan xodim qimmat va tez-tez sotiladigan tovarni topadi. F-Apteka dasturida u qayta baholash hujjatini yaratib, chakana narxni atigi 1 so'mga pasaytiradi. Mijozga tovarni eski, to'liq narxda sotadi, lekin **F-Kassa**da uni yangi, 1 so'mga arzonlashtirilgan narxda o'tkazadi. Farqni o'z cho'ntagiga soladi. Buni oyiga minglab marta takrorlab, xodimlar yuzlab million so'mlik zarar yetkazishi mumkin (2025-yil holatiga ko'ra ba'zi tarmoqlardagi zarar 300 mln so'mga yetgan).
Yechim / Nazorat usuli:
Kirish huquqlarini cheklash (F-Apteka): Farmatsevt va kassirlarga qayta baholashni taqiqlash. Bu huquq faqat mudir yoki egada bo'lishi kerak.
Hujjatlar auditi (F-Apteka): Rahbar muntazam ravishda qayta baholash hujjatlari reyestrini ko'rib chiqib, kim, qachon va qaysi tovarni qayta baholaganini tekshirishi kerak.
Marjinallik tahlili (F-Analytics): Egasi asosiy tovarlar bo'yicha ustama foizining dinamikasini kuzatishi mumkin. Mashhur mahsulot marjasining keskin va tushunarsiz pasayishi — tekshirish uchun signaldir.
Qo'shimcha keys 2: Kassadan tashqari sotish
Sxema: Xodim distribyutordan tovar qabul qiladi. U qimmat yoki xaridorgir tovarning bir necha pozitsiyasini **F-Apteka**ga ataylab kirim qilmaydi. Shunday qilib, dastur bu tovarning mavjudligini "bilmaydi". Keyin xodim bu tovarni naqd pulga "chetga" (qo'shni do'konlarga) yoki mijozlarga cheksiz sotadi va 100% tushumni o'zlashtiradi.
Yechim / Nazorat usuli:
EHF bilan solishtirish (F-Apteka va E-faktura tizimlari): Asosiy usul! Buxgalter yoki mudir muntazam ravishda yetkazib beruvchilardan kelgan elektron hisob-fakturalarni **F-Apteka**dagi kirim hujjatlari bilan solishtirishi kerak. Agar yetkazib beruvchi 10 dona yuborgan bo'lsa, lekin 8 dona kirim qilingan bo'lsa, bu zudlik bilan tekshirish uchun sababdir.
Aktivatsiya protokoli (F-Apteka): Funksiya kirim hujjatini kim va qachon aktivlashtirganini ko'rish imkonini beradi, bu esa orqa sana bilan manipulyatsiyalarning oldini oladi.
Inventarizatsiya (F-Inventory): Muntazam inventarizatsiya "ortiqcha" tovarlarni — peshtaxtada bor, lekin dasturda yo'q tovarlarni aniqlaydi. Qimmat pozitsiyalar bo'yicha doimiy ortiqchalar — bu sxemaning aniq belgisidir.
Qo'shimcha keys 3: Buxgalterning maxinatsiyalari
Sxema: Buxgalter, to'liq kirish huquqlariga ega bo'lgan holda, "bir so'mlik" qayta baholash sxemasini yanada kengroq miqyosda qo'llashi mumkin. U izlarni yashirish uchun qayta baholashni amalga oshirib, keyin narxni yana joyiga qaytarishi yoki o'zgarishlarni katta hujjatlar ichiga yashirishi mumkin.
Yechim / Nazorat usuli:
Vazifalarni taqsimlash va egasi tomonidan audit: Buxgalterda ham cheksiz nazorat bo'lmasligi kerak. Egasi shaxsan (yoki yordamchi orqali) vaqti-vaqti bilan **F-Apteka**dagi harakatlar protokolini ko'zdan kechirishi, ayniqsa qayta baholash va hisobdan chiqarish hujjatlariga e'tibor berishi kerak.
Moliyaviy tahlil (F-Analytics): Egasi nafaqat yakuniy foydani, balki yalpi foydaning foizdagi (%) dinamikasini ham kuzatishi kerak. Agar tovar aylanmasi o'sib, lekin yalpi foyda foizi obyektiv sabablarsiz (masalan, bozordagi umumiy narx tushishi) pasaysa, bu chuqur tahlilni talab qiluvchi qizil bayroqdir.
Foydali havolalar:
Metodologiya:
Lug'atdagi asosiy tushunchalar:,,
Xulosa: O'g'irlik — bu tabiiy ofat emas, balki tizimli nazoratning yo'qligi oqibatidir. Shaffof donabay hisob, muntazam solishtirishlar va kirish huquqlarini to'g'ri taqsimlash o'g'irlik sxemalarining 99%ini imkonsiz qiladi va hodisa yuz berganda aybdorni aniq topish imkonini beradi.
 
Want to print your doc?
This is not the way.
Try clicking the ··· in the right corner or using a keyboard shortcut (
CtrlP
) instead.